tel.

48 3780158

PORADNIA PSYCHOLOGICZNO - PEDAGOGICZNA

ul. Zwoleńska 12
tel/fax: 48 3780158
27- 300 Lipsko
e-mail: poradniapplipsko@wp.pl

Mieścimy się w budynku internatu Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych im. Jana Pawła II.

Karmienie dziecka, a rozwój mowy

Karmienie dziecka, a rozwój mowy

 

Prawidłowy rozwój mowy dziecka zależy od bardzo wielu czynników – prawidłowego dojrzewania Ośrodkowego Układu Nerwowego, stopnia rozwoju poznawczego, jak również od właściwego wykształcenia się narządów artykulacyjnych, fonacyjnych                i oddechowych oraz ich sprawności ruchowej.

Rozwój narządów i mięśni, które umożliwiają opanowanie mowy rozpoczyna się już w życiu płodowym:

12 tydzień ciąży – dziecko otwiera i zamyka usta, rozpoczynają pracę mięśnie biorące udział w późniejszym oddychaniu i ssaniu,

15 tydzień ciąży- kształtują się struny głosowe, dziecko zdolne jest do płaczu jeszcze przed urodzeniem,

17 tydzień – maluch potrafi ssać palec,

32 tydzień – dziecko osiąga pełną harmonię trzech czynności: ssanie –połykanie-oddychanie.

Po wytrwałych ćwiczeniach w brzuchu mam, zdrowy noworodek jest przygotowany do karmienia naturalnego. Gdy dziecko ssie, ruchy języka, żuchwy są takie same jak podczas artykulacji. Pokarm z piersi jest wydobywany i przesuwany za pomocą ruchów ssących i żujących.

MAMO, JEŻELI MOŻESZ, TO KARM  PIERSIĄ !

Karmienie naturalne ma korzystny wpływ na rozwój aparatu mowy dziecka.

Podczas karmienia piersią następuje rozwój doprzedni żuchwy, a tym samym cofanie się stanu tyłożuchwia fizjologicznego, z którym dziecko się rodzi.

Dzięki rozwojowi mięśni odpowiedzialnych za unoszenie języka do góry następuje jego pionizacja, czyli możliwość unoszenia języka do podniebienia, oraz                            w późniejszym czasie zmiana sposobu połykania z niemowlęcego na dorosły. Uchroni to dziecko przed powstaniem wady zgryzu i wady wymowy.

Rozwija się mięsień okrężny warg.

Podczas karmienia piersią dziecko oddycha prawidłowo przez nos, ponieważ języczek podniebienny zamyka przejście do dróg oddechowych

Zaczyna się rozwój komunikacji między dzieckiem a matką.

 

Inny jest mechanizm karmienia sztucznego, w wyniku  którego:

Niemowlę ma bardziej wiotki, płasko ułożony język oraz wiotkie wargi. Pionizacja języka jest u niego dużo słabsza niż u karmionych naturalnie. U dzieci karmionych butelką słabiej rozwijają się zatoki szczękowe i zdarza się, że zostaje zbyt mało miejsca dla zębów stałych. Częściej powstają u nich wady zgryzu.

Tylna część mięśni artykulacyjnych opada, dziecko oddycha przez usta                            i przyzwyczaja się do takiego sposobu oddychania, co powoduje częstsze infekcje kataralne i nieprawidłowy sposób połykania.

Należy zwrócić uwagę i uświadomić sobie fakt, że mięśnie, które biorą udział                     w przyjmowaniu pokarmu, w przyszłości będą brały udział w mówieniu. Dlatego tak ważny jest prawidłowy sposób karmienia naszych dzieci.

Jedzenie to wspaniały trening ruchowy warg, języka, żuchwy i podniebienia. Ta codzienna czynność zmniejsza ryzyko wystąpienia w przyszłości nieprawidłowej wymowy oraz wad zgryzu.

Prawidłowe karmienie dziecka zależy od prawidłowego odruchu ssania i połykania oraz synchronizacji odruchów ssania, połykania i oddechu.  Aby umożliwić dziecku  koordynacje tych odruchów należy zadbać o prawidłową pozycję podczas karmienia.

Należy pamiętać, aby niemowlę podczas karmienia ułożone było prawie pionowo.

Niemalże pionowa pozycja podczas karmienia pozwala na:

stabilizację pozycji ciała;

normalizację napięcia mięśniowego;

wspomaganie w kierunku linii środkowej ciała;

stworzenie optymalnych warunków do efektywnego mechanizmu i rytmu oddychania;

aktywne i efektywne ssanie oraz połykanie.

Szkody jakie może wyrządzić dziecku nieprawidłowe, płaskie układanie przy karmieniu sztucznym, czy naturalnym, to:

słaby wzrost żuchwy;

utrudnione połykanie i oddychanie przez nos;

ucisk na żuchwę (szczególnie w czasie sztucznego karmienia)- cofnięcie żuchwy, wiotkie wargi, usta otwarte.

Jeżeli dziecko jest karmione sztucznie, należy pamiętać o symetrycznym ustawieniu głowy i utrzymywaniu zamknięcia warg. Butelka powinna być trzymana poziomo,          z małym otworem w smoczku. W tej pozycji płyn znajdujący się w niej nie wypływa pod wpływem własnego ciężaru, lecz musi być czynnie wyciągnięty przez dziecko.

UWAGA!

Po przekroczeniu 1 roku życia odruch ssania powinien wygasać i błędem jest przedłużanie i podtrzymywanie tego odruchu. Już w tym czasie zaczyna się stopniowo kształtować pionowa pozycja języka w jamie ustnej będąca podstawą późniejszej prawidłowej realizacji głoski l oraz w dalszej kolejności głosek szeregu szumiącego: sz, ż, cz, dż oraz w końcowej fazie głoski r.

Wprowadzanie pokarmów stałych

Zbyt długie podawanie dziecku pokarmów papkowatych wpływa na przetrwanie niemowlęcego sposobu połykania, co z kolei może przyczynić się do powstania wady zgryzu. Starsze niemowlę, które potrafi już gryźć, powinno mieć jak najwięcej ku temu okazji. Dziecko, ucząc się gryzienia i żucia, ćwiczy sobie mięśnie odpowiedzialne za artykulację. W przerwach między posiłkami można podawać dzieciom do podgryzania twarde pokarmy stale: jak skórki od chleba, kawałki surowych owoców i warzyw.

Jeżeli karmisz łyżeczką :

zadbaj o odpowiednią pozycję siedzącą –krzesełko, fotelik , kolana osoby karmiącej (nigdy nie karm w pozycji półleżącej )

nie sadzaj dziecka na miękkich poduchach, głębokich fotelach ,

 sadzaj dziecko naprzeciwko siebie, aby mogło obserwować twoją twarz,

łyżeczkę wprowadzaj na środek języka i lekko naciskaj to miejsce, wysuwaj łyżeczkę z buzi w linii prostej,

pokarm musi być ściągany z łyżeczki górną wargą, nie o nią „wycierany” (przygotowanie warg do prawidłowej realizacji głosek ‘m’, ‘b’, ‘p’, ‘w’, ‘f’)

zwróć uwagę aby dziecko połknęło porcję pokarmu po każdej łyżeczce.

Jeżeli poisz z kubeczka :

odpowiednia pozycja –siedząca, pełna kontrola głowy,

naukę picia z kubeczka najlepiej rozpocząć używając gęstszych płynów (wolniej przesuwają się wewnątrz jamy ustnej),

kubek opieraj zawsze na dolnej wardze dziecka, ale nie między dziąsłami lub zębami,

naczynie należy przechylać tak, aby płyn dotarł tylko do warg – dziecko samo musi ściągnąć płyn górną wargą.

Rodzicu zapamiętaj !!!!

1.Sposób karmienia ma ważny wpływ na rozwój mowy Twojego dziecka.

2.Zdobywanie kolejnych umiejętności wymaga dużo cierpliwości i wsparcia.

3.Zapewnij dziecku bezpieczeństwo.

4.Dobierz właściwe smoczki, łyżeczki, kubeczki 
(nie zawsze to co jest modne – jest właściwe dla Twojego maluszka).

 

Bibliografia:

1.Bieńkowska K. , Jak dzieci uczą się mówić, PZWL, Warszawa 2012.

2.Cieszyńska J. , Korendo M. , Wczesna interwencja terapeutyczna. Stymulacja rozwoju dziecka od noworodka do 6 roku życia, Wydawnictwo Edukacyjne, Kraków 2007.

  1. Logopedia. Pytania i odpowiedzi, t. I – II, pod red., T. Gałkowskiego, G. Jarzębowskiej, uniwersytet opolski, Opole 2003.
  2. Opieka logopedyczna od poczęcia, pod red. B. Rocławskiego, Uniwersytet Gdański, Gdańsk 1993.
  3. Rocławski B. , Fedorowska W. , Wardowska B. , Wczesne uwarunkowania rozwoju mowy, Glottispol, Gdańsk 1995.
  4. Wczesna interwencja i wspomaganie rozwoju małego dziecka, pod red. B. I. Cytowskiej, B. Winczury, Oficyna Wydawnicza „ Impuls”, Kraków 2006.

www.centrum-promyczek.pl

 

 

                                                          Opracowanie: Beata Skoczylas – neurologopeda

 

diagnoza
terapia
profilaktyka
wspomaganie